अमेरिकी अन्तरिक्ष संस्था नासाले करिब आधा शताब्दीपछि चन्द्रमातर्फ मानवसहितको यान पठाएको छ। बुधबार फ्लोरिडाबाट तीन अमेरिकी र एक क्यानडेली अन्तरिक्ष यात्रीसहित आर्टेमिस–२ मिशन प्रक्षेपण गरिएको हो। करिब १० दिनको यो मिशन अन्तर्गत उक्त यान चन्द्रमाको कक्षमा पुगेर त्यसको पछिल्लो भाग नजिकसम्म पुग्ने लक्ष्य राखिएको छ।
तर, मिशन सुरु भएको केही समयमै अन्तरिक्ष यानको ‘ओरियन’ क्याप्सुलमा रहेको शौचालय प्रणालीमा समस्या देखिएको छ। विशेषगरी पिसाब बाहिर फ्याँक्ने प्रणालीमा खराबी आएपछि अन्तरिक्ष यात्रीहरूलाई असहजता भएको जनाइएको छ। अमेरिकी समाचार संस्था एसोसिएटेड प्रेसका अनुसार बुधबारदेखि नै उक्त समस्या देखिएको हो।
सामान्यतया अन्तरिक्ष यानहरूमा पिसाबलाई बाहिर निष्कासन गर्ने र दिसालाई भित्रै संकलन गर्ने प्रविधि प्रयोग गरिन्छ। तर यस पटक ओरियन क्याप्सुलमा पिसाब निष्कासन गर्ने पाइपमा समस्या आएको नासाले जनाएको छ। दिसा व्यवस्थापनमा भने कुनै समस्या नरहेको बताइएको छ।
नासाका अनुसार अत्यधिक चिसोका कारण पाइपमा बरफ जमेर पिसाब फ्याँक्ने प्रणाली अवरुद्ध भएको हुन सक्ने अनुमान गरिएको छ। साथै, शौचालय क्षेत्रबाट दुर्गन्ध आउन थालेको गुनासो समेत अन्तरिक्ष यात्रीहरूले गरेका छन्।
समस्या समाधान नभएसम्मका लागि नासाले अन्तरिक्ष यात्रीहरूलाई पिसाब संकलन गर्ने विशेष थैलीहरू सावधानीपूर्वक र मितव्ययी रूपमा प्रयोग गर्न निर्देशन दिएको छ।
यो मिशन चन्द्रमातर्फ मानव पुनः पठाउने महत्वाकांक्षी योजनाको हिस्सा मानिएको छ, यद्यपि प्राविधिक समस्याहरूले अन्तरिक्ष यात्राका चुनौतीहरूलाई पुनः उजागर गरेका छन्।
(विभिन्न अन्तर्राष्ट्रिय सञ्चार माध्यमहरूको सहयोगमा तयार पारिएको समाचार)